Anasayfa / Genel / Rekabet Ortamının Oluşturulmaması Hakkında Sayıştay Bulgusu

Rekabet Ortamının Oluşturulmaması Hakkında Sayıştay Bulgusu

Belediye Şirketine Yapılan Taşınmaz Kiralamalarına İlişkin İhalelerde Rekabet Ortamının Oluşturulmaması

TESPİT:

Kurum tarafından gerçekleştirilen taşınmaz kiralamalarına ilişkin hesap ve kayıtların incelenmesi sonucunda; belediye şirketi üzerinde kalan taşınmaz kiralamalarına ilişkin ihalelerde rekabet ortamının oluşturulmadığı, şartnamelere yazılan bazı hükümlerle ihalelerin rekabetten uzak hale getirildiği, neredeyse tüm ihalelere tek teklif sahibi olan Belediye Şirketinin girerek ihaleleri kazandığı tespit edilmiştir.

X Büyükşehir Belediyesi tarafından çeşitli tarihlerde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun 36’ncı maddesi uyarınca “kapalı teklif usulü” ve aynı Kanun’un 51’inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca “pazarlık usulü” ile taşınmaz ve işletme kiralama ihaleleri gerçekleştirilmiştir.

Kapalı teklif usulü ile yapılan ihalelerden bir kısmının incelenmesi sonucunda; rekabete açık olan söz konusu ihale usulünün ihale şartnamelerine yazılan ve ihalenin özü ile uyumsuz bazı hükümlerle rekabetten uzak hale getirildiği, neredeyse tüm ihalelerde tek firma olan Belediye Şirketinin ihalelere girerek, zahiren rekabetçi fakat gerçekte kısıtlanmış bir ihale ortamında rahatlıkla ihaleleri kazandığı tespit edilmiştir.

Söz konusu ihalelere ait şartnamelerinin tamamına;

*“En az beşbin m 2 ’lik yeşil alan içerisinde ve en az be ş yıl süreyle işletmeci olarak faaliyet gösteren gerçek ve tüzel kişiler katılabilecektir”

*“En az 250 adet işletme işletmeciliği yaptığına veya yaptırdığına dair kira sözleşmesi sunabilen…”

*“Rekreasyon alanları içerisinde en az 20 İşletmeyi 5 yıl süreyle işleten…”

*Şehrin muhtelif yerlerinde en az 100 adet işletmeyi en az 5 yıl süreyle işleten…”

*“Ankara’da kamuya ait alanlarda en az 10 adet işletmeyi tek sözleşme ile en az 5 yıl süreyle bir arada işleten veya işlettiren…”

Şeklinde hükümler konularak ihaleye katılım ciddi manada kısıtlanmıştır. Rekabet ortamı oluşmadan gerçekleşen ihalelerde yukarıda yer alan hükümleri X ilinde neredeyse tek sağlayacak şirket olan Belediye Şirketi, tek istekli olarak ihalelere teklif vererek ihaleleri kazanmıştır.

Yukarıda da detaylı bir şekil de anlatıldığı üzere X Büyükşehir Belediyesi tarafından gerek kapalı teklif usulü ile gerekse de pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde yeterli rekabet ortamı oluşturulmadan Büyükşehire ait veya tasarrufunda bulunan işyeri ve işletmeler Belediye Şirket ine ihale edilmiştir.

Belediye Şirketi ise XBB’den kiraladığı söz konusu yerlerin büyük bölümünü üçüncü kişilere kiralamış ancak bu kiralama işlemlerinde de standart bir usul uygulanmamıştır. Bir kısım yerler hali hazırda taşınmazda bulunan işletmecilere kiralanırken bir kısım yerler Şirkete dilekçe ile başvuran ve kiralama isteğinde bulunan kişi veya şirketlere doğrudan kiralanmıştır.

Her ne kadar Belediye Şirketi, XBB’nin dolaylı olarak tamamına sahip olduğu Şirket olsa da yukarıda bahsedilen uygulamanın kabul edilmesi mümkün değildir. Zira bu usulle 2886 sayılı Kanun’un temel ilkelerine göre oluşması gereken rekabet, işlem safahatının hiçbir aşamasında tam olarak gerçekleşmemektedir. XBB rekabetçi gibi gözüken fakat şartnamelere yazılan hükümlerle katılımın kısıtlandığı kapalı teklif usulü ihaleler ile veya hiç uygulamaması gereken ve rekabetten uzak pazarlık usulü ihaleler ile taşınmazlarını Belediye Şirketine kiralamakta, Belediye Şirketi ise hiçbir kural ve kaideye bağlı kalmaksızın istediği kişi ve şirketleri söz konusu yerler için alt kiracı olarak belirlemektedir.

Yukarıda detaylı bir şekilde belirtilen Şartname hükümlerinin pratik uygulamada ne gibi bir fayda sağladığı da anlaşılamamıştır. Zira bu şartname hükmünden yararlanarak taşınmaz kiralama işini alan Belediye Şirketi söz konusu yerleri işletmemekte, taşınmazların neredeyse tamamı alt kiracılara verilmektedir. Tek değişen, XBB yerine XBB’nin dolaylı olarak sermayesinin tamamına sahip olduğu Belediye Şirketinin kiracılar ile iş ve işlemleri yürütmesi ve herhangi bir ihale yapmadan doğrudan alt kiracıların belirlenmesidir.

SONUÇ:

Kanun’un verdiği yetkilerin Kanun’un amaç ve ilkelerine aykırı bir şekilde kullanılması doğru bir yaklaşım değildir. 2886 sayılı Kanun’un en temel ilkelerinden biri rekabet ilkesidir. Kanun koyucu kamuya ait taşınmazların satış ve kiralamasında bu hususa azami riayet etmiştir. Hatta istisnai olarak ihalesiz verilmesi öngörülen bazı yerlerde bile rekabet ilkesi unutulmamış, kamudan herhangi bir şekilde özel şirketlere konunun yansıması durumunda rekabet ilkesinin sağlanması istenilmiştir.

XBB tarafından rekabeti kısıtlanmış ihaleler ile taşınmazların kiralanması, Belediye Şirketine Belediye Şirketi tarafından da söz konusu yerlerin herhangi bir rekabet ortamı olmadan üçüncü kişilere tevdi edilmesi sonucunda kamu taşınmazları ne ilk aşamada ne de ikinci aşamada rekabet ortamına tabi olmaktadır. Bu nedenle, kamunun mülkiyetinde veya tasarrufu altında bulunan yerlerin kiralanmasında rekabet ilkesine azami riayet edilmeli, rekabetin engellendiği her türlü eylem ve işlemden kaçınılmalıdır. Aksi bir uygulama ihale kanunları ile getirilen en temel ilke olan “rekabet” ilkesinin zedelenmesine sebebiyet verecektir.

Hakkında belediye

Check Also

BELEDİYE SINIRLARI GENELGESİ

BELEDİYE SINIRLARI GENELGESİ İÇİN AŞAĞIDAKİ LİNKİ TIKLAYINIZ   BELEDİYE SINIRLARI GENELGESİ PDF  

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir